Bảy lá một hoa là gì?

Bảy lá một hoa thuộc dạng cây cỏ nhỏ, sống lâu năm, thân rễ ngắn và được biết đến là một trong những vị thuốc nam quý được sử dụng nhiều trong đông y. Thân cây cao chừng 1m, phía gốc có một số lá thoái hoá thành vẩy, bao lấy thân cây. Giữa thân có một tầng lá mọc vòng gồm 3 đến 10 lá, nhưng thường là 7 lá, cuống lá dài 2.5-3cm, phiến lá hình mác rộng, dài 15-21cm, rộng 4-8cm, đầu phiến lá nhọn, mép nguyên, hai mặt nhẵn, mặt dưới màu xanh nhạt, đôi khi có màu tím nhạt. Thân rễ ngắn, dài chừng 5-15cm, đường kính 2.5-3.5cm rất nhiều đốt, khó bẻm vết bẻ trông như có bột, màu vàng trắng hay xám vàng.

Hoa mọc đơn độc ở đỉnh cành, cuống hoa dài 15-30cm. Lá đài gồm 5 đến 10, thường là 7, máu xanh lá cây, dài 3-7cm, rời từng cái một trông như lá, không rụng. Số cánh tràng bằng số là đài. Nhuỵ màu tím đỏ, bầu thường 3 ngăn. Quả mọng màu tím đen.

Bảy lá một hoa có tên khoa học là Paris poluphylla Sm Thuộc họ Hành tỏi (Liliaceae) và được biết đến với những cái tên khác như: thất diệp nhất chi hoa, độc cước liên, thiết đăng đài, chi hoa đầu, tảo hưu, thảo hà xa.

Phân bố:

Bảy lá một hoa được phát hiện nhiều ở các vùng núi Cúc Phương thuộc Hà Nam, Ninh Bình, Sa Pa (Lào Cai), Đà Bắc ( Hoà Bình), Sơn Động (Hà Giang) và ngoài ra được phân bố rải rác ở một số tỉnh miền núi phía Bắc nước ta.

Bảy lá một hoa, Công dụng, Dược tính, Bài thuốc chữa bệnh!
Bảy lá một hoa, Công dụng, Dược tính, Bài thuốc chữa bệnh!

Bộ phận dùng làm thuốc:

Phần được sử dụng làm thuốc là phần Lá, thân và rễ. Để không làm mất đi các hoạt chất của cây thuốc quý này, người ta thường dùng củ tươi để sắc uống.

Thành phần hóa học có trong cây Bảy lá một hoa:

Theo các nghiên cứu khoa học cho thấy, thành phần hóa học có trong cây Bảy lá một hoa có chứa những thành phần chính như: glucozit, tính chất saponin gọi là paridin C­16H28O7 và paristaphin C38H64O18 cũng là một glucozit. Trong thân rễ và quả Paris quadrifolia L. người ta chiết được một glucozit gọi là paristaphin, khi thuỷ phân paristaphin sẽ cho glucoza và một glucozit mới gọi là pairdin, thuỷ phân paridin, ta lai được glucoza và một chất nhựa gọi là paridol.

Những nghiên cứu khoa học về cây cây Bảy lá một hoa:

Tại Việt Nam, nhóm nghiên cứu của Khoa Hóa, Đại học Sư phạm TPHCM từng khảo sát thành phần hóa học của thân rễ cây bảy lá một hoa Paris polyphylla Smith, thuộc chi Paris, thu hái tại tỉnh Lâm Đồng. Nhóm nghiên cứu đã phân lập được nhiều hợp chất quý từ cây này.

Nghiên cứu trên thế giới cho thấy cây bảy lá một hoa có hoạt chất kháng khuẩn đối với nhiều loại vi khuẩn gây bệnh và có hoạt tính chống ung thư đối với những khối u thực nghiệm.

Ở Trung Quốc, cây bảy lá một hoa được sử dụng để trị bệnh gan, ung thư phổi và thanh quản, ung thư biểu mô.

Theo báo cáo của Sở nghiên cứu Trung y (Trung quốc) về ảnh hưởng của 90 loại trung dược thảo trên tế bào ung thư di thực trên động vật cho thấy thuốc có tác dụng ức chế tế bào ung thư cổ tử cung di thực trên động vật thí nghiệm.

Theo đông y:

Cây Bảy lá một hoa có vị đắng, tính hơi hàn, quy vào kinh can, tác dụng giúp thanh nhiệt, giải độc, hỗ trợ chữa sốt và rắn độc, hỗ trợ chữa mụn nhọt, viêm tuyến vú, sốt rét, ho lao, ho lâu ngày, hen xuyễn…

Công dụng của cây cây Bảy lá một hoa:

  • Thanh nhiệt, giải độc.
  • Hỗ trợ trị ho lâu ngày và hỗ trợ trị viêm phế quản mạn tính, ung nhọt.
  • Hỗ trợ chữa mụn nhọt, viêm tuyến vú, sốt rét, ho lao, ho lâu ngày.
  • Hỗ trợ ngăn chặn quá trình phát triển của khối u.
  • Hỗ trợ bồi bổ sức khỏe.
  • Hỗ trợ điều trị bệnh tiểu đường và hỗ trợ giúp ổn định đường huyết.
  • Hỗ trợ trị ho và hen suyễn.

Một số bài thuốc về cây Bảy lá một hoa:

Trị ung nhọt sưng tấy:

Thuốc giã nát trộn dấm đắp ngoài.

Trị rắn độc cắn:

Dùng Tảo hưu đắp ngoài và uống trong với Bán biên liên. Tảo hưu 4 – 8g, Thanh mộc hương 4g, nhai sống uống với nước sôi nguội, ngoài dùng thuốc giã với dấm đắp lên vùng rắn cắn.

Trị ung nhọt, áp xe vú, quai bị, loa lịch (lao hạch cổ):

Tảo hưu 8g, Bồ công anh 40g, sắc uống, ngoài đắp thuốc.

Trị đàn ông tuyến vú có hòn cục:

Trần Hiệu Liên dùng bột Tảo hưu hòa mật ong bôi ngày một lần uống thêm thuốc trong theo biện chứng, theo dõi 9 ca, khỏi 8 ca.

Trị xuất huyết tử cung cơ năng:

Điền Khải và cộng sự dùng bột nghiền Tảo hưu chiết chế thành viên bọc (tương đương 2g thuốc sống) mỗi lần uống 2 viên, ngày 3 – 4 lần, theo dõi 122 ca xuất huyết tử cung cơ năng, 103 ca kinh nguyệt nhiều, tỷ lệ có kết quả 95,3% (thuốc có tác dụng co tử cung mạnh hơn Ích mẫu thảo)

Thuốc còn được dùng:

Điều trị nhiều chứng bệnh như viêm mũi dị ứng, hen suyễn, viêm gan, lao phổi, sởi biến chứng viêm phổi.

Trị ung thư phổi:

Dùng bài Nhất đậu hạ căn thang: Tảo hưu 40g, Hạ khô thảo 40g, Sơn đậu căn 40g, sắc uống ngày 1 thang, chia 3 lần.

Lưu ý:

Những thông tin trên chỉ mang tính chất tham khảo, tuyệt đối không tự ý bốc thuốc theo thang hướng dẫn. Để biết thêm thông tin cụ thể vui lòng tham khảo ý kiến của thầy thuốc trước khi sử dụng.

Thận trọng đối với các chứng hư và phụ nữ có thai.

5/5 (1 Review)
Chia sẻ tới mọi người